IEC 60870-5-104

IEC 60870-5-104 sürücüsü YTCC'yi trafo merkezlerinin ve diğer uzaktan kumanda sistemlerinin RTU'larına, koruma rölelerine ve ağ geçitlerine bağlar. Tüm sürücülerin ortak yanları için bkz. Sürücüler nasıl çalışır.

Protokol ve rol

Rol	Kontrol eden istasyon (master), TCP istemcisi. RTU'lara YTCC bağlanır; IEC 104 bağlantısı kabul etmez.
Taşıma	TCP üzerinden IEC 60870-5-104
Varsayılan port	2404
Sürücü başına cihaz	Sınırsız; her RTU'nun kendi bağlantısı vardır.
Çerçeve boyutları	İletim nedeni 2 bayt, ortak adres 2 bayt, bilgi nesnesi adresi 3 bayt
Sürücü tipi	IEC 104 (iec104)

Cihaz parametreleri

Bunları Drivers → devices görünümünde cihaz üzerinde ayarlayın (bkz. Sürücü ve cihaz ekleme). Boş kutu, içinde gösterilen varsayılanı kullanır.

Parametre	Varsayılan	Aralık	Anlamı
Host	— (zorunlu)	IP adresi	RTU'nun adresi.
Port	2404	1–65535	RTU'nun TCP portu.
Common address (Ortak adres)	1	0–65535	ASDU ortak adresi (istasyon adresi). RTU ile aynı olmalıdır, yoksa veri gelmez.
Originator address (Kaynak adresi)	0	0–255	İletim nedenindeki kaynak adresi.
Interrogation QOI	20	20–36	Sorgulamanın niteleyicisi: 20 istasyon sorgulaması, 21–36 grup 1–16.
Startup interrogation (Açılış sorgulaması)	açık	açık / kapalı	Her bağlantı açılışında genel sorgulama gönderir; tüm değerler yeniden okunur. Açık bırakın.
Set invalid on disconnect (Kopunca geçersiz yap)	açık	açık / kapalı	Bağlantı kopunca RTU'nun tüm sinyallerini Bad · Not connected yapar.
Connect timeout (ms) (Bağlanma zaman aşımı)	10000	0 ve üstü	Sürücünün TCP bağlantısını açarken ne kadar beklediği.
K	12	—	Onaysız gönderilebilecek en çok I-çerçevesi.
W	8	—	Sürücü onaylamadan önce alınabilecek en çok I-çerçevesi.
Time offset minutes (Saat farkı, dakika)	0	−1440 ile 1440	Zaman etiketleri için RTU saatinin UTC'den farkı. Türkiye yerel saatindeki bir RTU için 180 girin.
Read cmd (Okuma komutu)	açık	açık / kapalı	Sürücü çalışırken eklenen bir sinyalin güncel değerini RTU'dan okuma komutuyla ister.

Protokol zamanlayıcıları t0 10 sn, t1 15 sn, t2 10 sn, t3 20 sn'dir. Her parametrenin yanındaki yardım işareti kısa bir açıklama gösterir.

Read cmd dışında herhangi bir parametrenin değişmesi o RTU'yu yeniden bağlar; bu sürede sinyalleri Bad · Not connected olur. Sinyal eklemek, kaldırmak ya da değiştirmek bağlantı kopmadan geçerli olur. Değişen ya da yeni bir sinyalin değeri okuma komutuyla, RTU cevap vermezse sorgulamayla istenir.

Sinyal adresi

Adresi sinyalin Value source (Değer kaynağı) sekmesinde, Address — IEC 104 altında ayarlayın: IOA (bilgi nesnesi adresi), 0–16777215. İçe aktarma dosyalarında sayıyı, isterseniz önüne IOA koyarak yazın, örneğin 1001 ya da IOA 1001 (bkz. Excel ya da CSV ile içe ve dışa aktarma).

İzleme tipi ayarlanmaz: YTCC onu RTU'nun iletilerinden alır. Aynı IOA birkaç RTU'da kullanılabilir. RTU değişiklikleri kendisi gönderdiği için tarama sınıfı geçerli değildir.

İzleme tipleri

Tip	YTCC'deki değer
Tekli nokta (M_SP_NA_1, M_SP_TB_1)	Açık ya da kapalı
Çiftli nokta (M_DP_NA_1, M_DP_TB_1)	0 ara konum, 1 kapalı, 2 açık, 3 belirsiz
Ölçülen değer, normalize (M_ME_NA_1, M_ME_TD_1)	−1 ile +1 arası sayı
Ölçülen değer, kalitesiz normalize (M_ME_ND_1)	−1 ile +1 arası sayı, her zaman Good
Ölçülen değer, ölçekli (M_ME_NB_1, M_ME_TE_1)	Tamsayı
Ölçülen değer, kayan noktalı (M_ME_NC_1, M_ME_TF_1)	Kayan noktalı sayı

Sinyalde ayarlı ölçek ve ofset okumadan sonra uygulanır.

Okuma

Bağlantı açılınca sürücü veri aktarımını başlatır ve genel sorgulama gönderir (Startup interrogation açıksa). Bundan sonra RTU değişiklikleri kendiliğinden gönderir. Zaman etiketli değerlerin hepsi saklanır, birkaçı birden gelse de; zaman etiketi olmayan değerlerde sonuncusu geçerlidir.

Komutlar

Access'i Read / Write ya da Write only olan bir sinyale komut gönderilebilir. Ayarları sinyalin Command (Komut) sekmesinde IEC 60870-5 altındadır:

Ayar	Anlamı
Command type (Komut tipi)	Single (C_SC) (tekli) ya da Double (C_DC) (çiftli).
Qualifier (0 … 31) (Niteleyici)	Komutun niteleyicisi (QU), olduğu gibi gönderilir.
Select before operate (Çalıştırmadan önce seç)	Önce SELECT gönderir; EXECUTE'u ancak RTU seçimi onayladıktan sonra gönderir.
Wait for ACTTERM (ACTTERM bekle)	Komutu onaydan hemen sonra değil, RTU'nun etkinleştirme sonlandırmasından sonra tamamlanmış sayar.

• Tekli komut (C_SC_NA_1) açık ya da kapalı değerini, ya da 1 (AÇIK) veya 0 (KAPALI) sayısını alır. Çiftli komut (C_DC_NA_1) açık ya da kapalı değerini, ya da 2 (AÇIK) veya 1 (KAPALI) sayısını alır. Sinyal Command type içinde ayarlı komut tipini gönderir; sürücü başka bir değeri reddeder.
• Select before operate ile sürücü SELECT onayını 10 saniyeye kadar bekler. RTU reddederse ya da cevap vermezse EXECUTE gönderilmez. YTCC böyle bir komutun sonucunu 25 saniye, diğerlerinin sonucunu 10 saniye bekler.
• Wait for ACTTERM kapalıyken komut gönderildi ama cihaz onaylamadı olarak bildirilir.
• RTU'nun reddi nedeniyle gösterilir, örneğin olumsuz onay ya da unknown information object address (iletim nedeni 47).
• RTU bağlı değilse komut hemen reddedilir. Aynı sinyale ikinci komut, ilki beklerken reddedilir.

Operatörlerin komutu nasıl gönderip onayladığı ve ikinci kullanıcılı kritik komutlar için bkz. Komut gönderme.

Kalite eşlemesi

RTU'nun kalite tanımlayıcısı	YTCC'deki kalite
IV (geçersiz) ya da BL (bloklu)	Bad
SB (yerine konmuş)	Good · Substituted, değer kaynağı sahada elle
NT (güncel değil)	Uncertain · Stale (last usable)
OV (taşma)	Uncertain · EU exceeded
hiçbiri	Good

Sinyal detayı bitleri IV, NT, SB, BL ve OV olarak gösterir. Bağlantı kopunca sinyaller Bad · Not connected olarak işaretlenir ve son değerlerini korur. Bağlantı geri gelince genel sorgulama onları tazeler.

Zaman etiketleri

CP56Time2a zaman etiketli değerler olayın zamanını taşır. YTCC onu Time offset minutes ile UTC'ye çevirir; farkı RTU'nun UTC'den farkı olarak ayarlayın.

Zaman etiketi	Sinyal detayındaki zaman kaynağı
Geçerli	device (cihaz); olay zamanı RTU zamanıdır
Geçersizlik biti işaretli ya da olanaksız tarih	device time invalid (cihaz zamanı geçersiz); geliş zamanı kullanılır
Geliş zamanından 5 dakikadan fazla ileri ya da 7 günden fazla geri	device time invalid; geliş zamanı kullanılır
Zaman etiketi yok	protocol carries no time (protokol zaman taşımıyor)

Çok sayıda değer device time invalid gösteriyorsa Time offset minutes'ı ve RTU'nun saatini denetleyin.

Yeniden bağlanma

Sürücü bağlantıyı 1 saniye sonra yeniden açar ve bekleyişi 30 saniyeye kadar ikiye katlar, deneme sayısı sınırı yoktur. Her yeni bağlantı veri aktarımını ve genel sorgulamayı yeniden başlatır.

Tanılama

Value source sekmesindeki Read now IOA için okuma komutu gönderir ve 2 saniye bekler:

Metin	Anlamı
Bir tip ve değer, örneğin M_ME_NC_1 23.5	RTU cevap verdi
Not connected — … ; IOA … was not read	RTU bağlı değil
Timeout — no response from … within 2000 ms	RTU okuma komutuna cevap vermedi
RTU refused read command C_RD_NA_1 — …	RTU o adresin okunmasını desteklemiyor

Belirti	Olası neden
RTU hiç bağlanmıyor	Yanlış IP ya da port; güvenlik duvarı
Bağlı ama değer yok	Common address yanlış; Startup interrogation kapalı; IOA'lar RTU'da yok
Bir sinyal hiç değişmiyor	IOA RTU'da tanımlı değil ya da RTU onu İzleme tipleri tablosunda olmayan bir tipte gönderiyor
Çok sayıda device time invalid	Time offset minutes yanlış ya da RTU saati eşitlenmemiş
Komut "unknown information object address" ile reddediliyor	Komut IOA'sı RTU'da yok

Haberleşme alarmı ve cihaz durumu her sürücüde olduğu gibi çalışır; bkz. Sürücüler nasıl çalışır.

Birlikte çalışabilirlik

İzleme yönü

Tip	Destek
M_SP_NA_1, M_SP_TB_1 tekli nokta	Evet
M_DP_NA_1, M_DP_TB_1 çiftli nokta	Evet
M_ME_NA_1, M_ME_TD_1 ölçülen değer, normalize	Evet
M_ME_NB_1, M_ME_TE_1 ölçülen değer, ölçekli	Evet
M_ME_NC_1, M_ME_TF_1 ölçülen değer, kayan noktalı	Evet
M_ME_ND_1 ölçülen değer, kalitesiz normalize	Evet

Kumanda yönü

Tip	Destek
C_SC_NA_1 tekli komut	Evet, seç-çalıştırla
C_DC_NA_1 çiftli komut	Evet, seç-çalıştırla

Sistem komutları

Komut	Destek
C_IC_NA_1 sorgulama (istasyon ve grup 1–16)	Evet
C_RD_NA_1 okuma	Evet

Bağlantı katmanı

STARTDT ve TESTFR desteklenir; K ve W onay pencereleri ayarlanabilir. Bilgi nesnesi dizileri (SQ = 1) okunur.